Normen en indicatoren: de taal van de meting
In het kort
Een luchtdichtheidsmeting levert één basisgetal: het lekdebiet bij 50 Pa, de V50, in m³/h. Alle indicatoren (v50, n50, q50, w50) delen dat debiet door een oppervlakte of een volume. In België gelden de NBN EN 13829 methode A en de STS-P 71-3; Europees heeft de EN ISO 9972 de EN 13829 opgevolgd.
Normen en indicatoren
4 pagina's
- 9972ISO 9972NBN EN ISO 9972 (opvolger van EN 13829) beschrijft de meting van de luchtdoorlatendheid met drukverschilmethode. Methodes, wijzigingen, Belgische praktijk.
- n50n50De n50 is het lekdebiet bij 50 Pa gedeeld door het binnenvolume, in h⁻¹. Indicator van het passiefhuis, verschil met de v50, gebruik in België.
- 71-3STS-P 71-3De STS-P 71-3 regelt de luchtdichtheidstest in België: methode A en B, grote gebouwen, kalibratie, verslag. Verplicht voor de EPB in Vlaanderen.
- v50v50De v50 is het lekdebiet bij 50 Pa gedeeld door de verliesoppervlakte, in m³/(h.m²). Berekening, standaardwaarde 12, richtwaarden en invloed op het E-peil.
13 Pa
De normen
| Norm | Wat het is | Waar ze in België gebruikt wordt |
|---|---|---|
| NBN EN ISO 9972:2015 | Europese en internationale norm voor de meting met drukverschilmethode (methodes 1, 2 en 3), opvolger van de EN 13829 | Referentie voor het meetprotocol; de gewestelijke EPB-teksten citeren nog de EN 13829 |
| NBN EN 13829:2001 | Vorige Europese norm (methodes A en B) | Waalse en Brusselse EPB-teksten, Vlaams EPC-protocol, STS-P 71-3 |
| STS-P 71-3 (18 december 2014) | Belgische technische specificaties van de FOD Economie, opgesteld door het WTCB (vandaag Buildwise) | Verplicht in Vlaanderen voor de EPB; geciteerd door Brussel |
| Aanvullende EPB-specificaties | Gewestelijke aanvullingen op de norm | Wallonië; in Brussel bijlage 1 van het ministerieel besluit van 9 november 2017 |
21 Pa
De indicatoren
| Indicator | Formule | Eenheid | Referentie | Gebruik |
|---|---|---|---|---|
| V50 | Lekdebiet bij 50 Pa | m³/h | Rechtstreeks meetresultaat | Basis van alle andere |
| v50 | V50 / Atest | m³/(h.m²) | Verliesoppervlakte, buitenafmetingen | Waarde in de EPB van de drie gewesten |
| n50 | V50 / Vint | h⁻¹ | Binnenvolume, globale binnenafmetingen | Passiefhuis, Duitsland, Luxemburg; Brussels EPB-certificaat in sommige gevallen |
| q50 | V50 / AE | m³/(h.m²) | Oppervlakte van de schil, binnenafmetingen | Volgens de STS-P 71-3 "zelden of nooit" gebruikt in België |
| w50 | V50 / AF | m³/(h.m²) | Netto vloeroppervlakte | Niet bruikbaar voor het Brusselse EPB-certificaat |
Definities volgens de STS-P 71-3, § 4.1.19 tot 4.1.22 (STS-P 71-3, FOD Economie (nieuw tabblad)) en tabel 8 zoals overgenomen door Leefmilieu Brussel (nieuw tabblad); w50 en het Brusselse certificaat: certificatieprotocol, Boek I (nieuw tabblad). Gecontroleerd op 1 november 2026.
29 Pa
Waarom een gebouw meerdere cijfers heeft
Eén meting, verschillende delers. v50 en q50 delen hetzelfde debiet door de oppervlakte van de schil, de ene gemeten met buitenafmetingen, de andere met binnenafmetingen: de v50 is dus meestal kleiner dan de q50. De n50 deelt door een volume: een groot en compact gebouw heeft bij dezelfde v50 een lagere n50. De omrekening luidt n50 = v50 × Atest / Vint. Een universele omrekeningsfactor bestaat niet: elke tabel "v50 3 = n50 X" zonder geometrie is fout.
Wie levert wat? De meter meet de V50. De oppervlakte en het volume komen van de aanvrager of de EPB-verslaggever: "De luchtdichtheidsmeter is immers niet verantwoordelijk voor het aanleveren van de correcte verliesoppervlakte (Atest) volgens EPB" (EPB-pedia, Rekenmethode (nieuw tabblad)).
37 Pa
De meetmethodes
| ISO 9972:2015 | NBN EN 13829:2001 | Voorbereiding | Gebruik in België |
|---|---|---|---|
| Methode 1: gebouw in gebruik | Methode A | Natuurlijke ventilatieopeningen dicht, mechanische ventilatieopeningen afgedicht | Enige methode die voor de EPB telt |
| Methode 2: gebouwschil | Methode B | Alle bewuste openingen afgedicht | Prestatie van de schil, test tijdens de werf |
| Methode 3: specifiek gebruik | Bestaat niet | Nationaal te bepalen | Bijvoorbeeld Denemarken |
De overeenkomst tussen methode A en methode 1 is overgenomen van TightVent Europe (nieuw tabblad). Voor een lekdetectie of een richtinggevende meting tijdens de werken laat de STS-P 71-3 de methode vrij. Hoe wij de meting concreet uitvoeren, leest u in methode en rapport.
Vragen
2 vragen
Welke waarde moet de EPB-verslaggever overnemen?
De v50. De n50 wordt in de EPB niet berekend: "u kunt de n50-waarde dan ook nergens invullen", schrijft EPB-pedia. Kijk daarom goed welke waarde u uit het verslag haalt.
Welke norm geldt in België?
De gewestelijke EPB-teksten verwijzen nog naar de NBN EN 13829:2001, methode A, aangevuld met de STS-P 71-3 of gewestelijke specificaties. Europees heeft de EN ISO 9972:2015 het overgenomen. De gewesten hebben niet bevestigd dat een verslag dat alleen naar ISO 9972 verwijst, aanvaard wordt.
50 Pa
Van definitie naar meting
Lees ook de regels per gewest en de passiefhuisstandaard, of vraag een meting aan.